Voorkomen om het onherstelbare niet opnieuw te beleven
Na een periode van emotie, ontzetting, empathie en rouw – soms ook van boosheid – moet de tijd komen voor legitieme vragen, analyse en reflectie. In de nasleep van de ramp die het wintersportoord Crans-Montana trof, behoort het niet tot de taak van ANPI om zich uit te spreken over de oorzaken, omstandigheden of verantwoordelijkheden, noch om enig oordeel te vellen.
Het is echter wel onze taak om enkele observaties te formuleren, in lijn met onze preventiemissie.
Verontrustende gelijkenissen met tragedies uit het verleden
Het toeval wil dat België op diezelfde dag de brand in de discotheek «Le 6-9» in La Louvière, Brand in café-dancing ‘6-9’ (La Louvière – 1 januari 1976) | ANPI, in 1976, herdacht. Vijftig jaar later zijn de gelijkenissen opvallend.
Allereerst het moment: een nacht die bedoeld was voor feest en plezier. Vervolgens de slachtoffers: voornamelijk jongeren, brutaal weggerukt uit de onbezorgdheid van hun jeugd, terwijl ze onder toezicht stonden van hun ouderen. En tenslotte de locatie: een afgesloten en slecht ontworpen ruimte, een configuratie die berucht is geworden als een dodelijke val bij een incident.
Van La Louvière in 1976 tot Crans-Montana in 2026 hebben zich andere tragedies voorgedaan – soms nog oudere – onder soortgelijke omstandigheden. Is de mensheid gedoemd dezelfde rampen keer op keer te ervaren zonder volledig te leren van het verleden?
Kennis is er, lessen ook
De kennis is echter al lang beschikbaar: gebouwarchitectuur, het gedrag van vuur, de doorslaggevende rol van de menselijke factor. Het omzeilen van regels, het verwaarlozen van controles door daartoe aangestelde personen, het tekort aan waakzaamheid tegenover personen waarvoor men verantwoordelijk is, of het negeren van de lessen uit eerdere tragedies zijn tekenen van een gebrek aan bewustzijn in een samenleving die nooit volledig risicovrij zal zijn.
Waakzaamheid nooit laten verslappen
Op het terrein dat ANPI dagelijks bezighoudt, is het essentieel de waakzaamheid nooit te laten verslappen en onze sensibiliserings- en preventieacties koste wat het kost te blijven handhaven – of ze nu reglementair, technisch of louter menselijk van aard zijn.
Ook al is de schok wellicht verdwenen uit de grote krantenkoppen, voor de families en getroffen gemeenschappen blijft het verlies intens en blijvend. Onze gedachten gaan uit naar hen.
De recente actualiteit herinnert ons er nogmaals aan: de brand in een luxehotel in Courchevel, enkele dagen geleden, zonder slachtoffers, toont aan dat we nooit volledig veilig zijn voor brand… maar dat effectieve preventie levens redt.
